با سلام مقاله نگارش شده به همراه اساتيد و دوستان ذيل به صورت پوستر در بيست و ششمين همايش سازمان زمين شناسي برگزيده شده است:

نوسانات عمق حوضه رسوبي سازند گورپي در نواحي لار و خرامه(استان فارس) بر اساس فرامينيفرهاي پلانكتونيك

◊◊◊◊◊◊◊

ميثم اعتماد^١*، حسين وزيري مقدم^٢، حسن اميري بختيار^٣، علي رحماني^٤، احمد عبيات ⁵

^٢و١ گروه زمين شناسي دانشگاه اصفهان^4و3 شركت ملي نفت ايران ⁵ گروه زمين شناسي دانشگاه آزاد شيراز

*etemadmeysamet@yahoo.com

◊◊◊◊◊◊◊

چكيده :

مطالعه گروه هاي مورفوتايپ فرامينيفرهاي پلانكتونيك منجر به شناسايي سه گروه از مورفوتايپ هاي فرامينيفرهاي پلانكتونيك در دو برش مورد مطالعه شد. در برش لار درصد مورفوتايپ هاي 1 و 2 نسبتا بيشتر از مورفوتايپ هاي 3 مي باشد و در برش خرامه درصد مورفوتايپ هاي 3 نسبتا بيشتر از مورفوتايپ هاي 1 و 2 مي باشد كه اين مسئله نشان دهنده عمق بيشتر آب در برش خرامه نسبت به برش لار مي باشد.

كليد واژه ها:سازند گورپي، فرامينيفرهاي پلانكتونيك،لار، خرامه

Abstract:

The study of Planktonic foramonifera morphotype groups led to recognition of 3 group of morphotype from Planktonic foramonifera in both study sections. In Lar section, morphotypes 1 & 2 are rather than morphotypes 3 and in Kherameh section, morphotypes 3 are rather than morphotypes 1 & 2 that this problem indicate that depth of water (in this studied time) in Kherameh area was rather than Lar area. 

Key words: Gurpi Formation, Planktonic foramonifera, Lar ,kherameh

◊◊◊◊◊◊◊

مقدمه :

برش الگوي اين سازند در تنگ پابده در شمال مسجد سليمان (ميدان نفتــي لالي) با 320 متر ضخامت شامل آهک مارني, مارن, شيل, آهک شيلي و آهک مي باشد که با ناپيوستگي بر روي سازند ايلام قرار گرفته است [کاملي ازان 1383]. پيش از معرفــي اين برش، به اين واحد سنگي مـارن دزک و مارن‎هاي گلوبيژرينا گفته مي‎شد که شامل سازند گورپي و سازند پابده بود [جيمز و وايند،1965].

در بيشتر نواحي زاگرس، سازند گورپي شامل مارن، شيل‎هاي خاکستري مايل به آبي است که ميان‎لايه‎هايي از سنگ‎آهک‎هاي نازک رسي دارد و به دليل زود فرسا بودن، سيماي آن فرسوده است. در فارس داخلي، رخساره آهکي سازند تابور، به طور بين انگشتي جانشين سازند گورپي مي‎شود. اگرچه مرز زيرين گورپي با سازند ايلام (درزير) تدريجي دانسته شده، ولي سطح هوازده در اين مرز مي‎تواند نشانگر دگرشيبي خفيف باشد. در نقاطي که ايلام وجود ندارد، گورپي روي سروک بوده و در اين حالت،ناپيوستگي رسوبي پيش از سازند گورپي آشکارتر است. مرز بالايي سازند گورپي با سازندهاي مختلف است. در لرستان مرز بالايي گورپي با شيل‎هاي ارغواني سازند پابده با شواهدي از دگرشيبي فرسايشي است. سازند گورپي، در همه جا همزمان نيست. در نواحي فارس و خوزستان مرز زيرين گورپي، سانتونين و مرز بالايي آن ماستريشتين است. در لرستان، لايه‎هاي زيرين به سن کامپانين و لايه‎هاي بالايي تا پالئوسن ادامه دارد. سازند گورپي، سنگ پوش مخازن نفتي سروک است [آقانباتي،1383].

اين سازند (گورپي) داراي دو عضو آهکي رسمي (امام حسن، سيمره) و يک عضو غير رسمي (آهک منصوري) است [مطيعي، 1372].

◊◊◊◊◊◊◊

با سلام مقاله من تحت عنوان ذيل به صورت سخنراني در بيست و ششمين همايش سازمان زمين شناسي برگزيده شده است:

مقايسه زيست چينه اي سازند تاربور در فارس داخلي و لرستان

◊◊◊◊◊◊◊

احمد عبیات، کارشناسی ارشد چینه و فسیل شناسی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز Na_ah_80 @ yahoo.com

دکتر مسیح افقه، عضو هيات علمي دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیرازMassihafg2002@ yahoo.com

محمد صادق دهقانيان، دانشجوي دكتري چینه و فسیل شناسی دانشگاه آزاد، واحد علوم و تحقيقات تهران

◊◊◊◊◊◊◊

چكيده :

دراين تحقيق پنج برش چينه شناسي از سازند تاربور در فارس داخلي و لرستان انتخاب شده است.اين مقاطع شامل برش هاي داريان، چهل چشمه و خانه كت در فارس داخلي و مقاطع تنگ شبيخون و چم سنگر در لرستان مي باشند.در مجموع حدود 1260متر از رسوبات اين سازند مورد بررسي قرار گرفته و بررسي فرامينيفرها در حدود600 مقطع ميكروسكوپي، به دقت انجام گرفته است.

بررسي هاي ميكروبيواستراتيگرافي نشان دهنده گسترش و تنوع فرامينيفرهاي داراي پوسته هيالين در زيرپهنه فارس داخلي و كثرت و اندازه بزرگ روزن بران با پوسته آگلوتينا در لرستان مي باشد كه به نظر مي رسد فليش هاي سازند اميران در تامين مواد مورد نياز  براي ساخت ديواره آگلوتينا موثر بوده است.

در مجموع 48 گونه و31 جنس از روزن بران كف زي شناسايي شده است. فرامينيفرهاي شاخص شناخته شده در اين مقاطع شامل گونه هاي زير است:

Orbitoides media, O.cancavatus, O.tissoti, O.apiculata, O.triangularis,  Loftusia minor, L.harisoni, L.coxi, L.elongata, L.morgani, L.sp., Antalyna korayi, Laffitteina sp., Omphalocyclus macroporus, Siderolites calcitrapoides, Murciella cuvillieri, Dicyclina shlumbergeri, D.sp, Coskinolina sp., Broekinella sp., Rotalia skorensis,  R.trochidiformis , R.sp., Dictyoconella complanata, D.sp., Sirtina sp.,  Dictyoconus sp., vania anatolica, Lepidorbitoides minor ,L.socialis, L.sp., Minouxia lobata M.sp., Trochospirsa sp., Cuneolina sp. , Lituonella nautiloides, Psuedolithounella sp., Nezzazata sp., Valvulammina sp., Subalveolina sp., Bolivinopsis sp.,  Nezzazatinella sp., Goupillaudina shirazensis, G.sp., Idalina antiqe, Cyclammina sp.,Gavelinella sp., Miliolids.

با توجه به فرامينيفرهاي شناسايي شده، سن سازند تاربور در مقاطع مختلف، تفاوت زيادي را نشان مي دهد به طوري كه در زير پهنه فارس سن سازند تاربور از كامپانين تا پالئوسن پيشين و در زير پهنه لرستان سن آن از ماستريشين مياني تا پسين مي باشد.

واژه هاي كليدي: سازند تاربور- ميكروبيواستراتيگرافي- لرستان – فارس داخلي- سازند اميران

Abstract:

In this study 5 stratigraphic sections of Tarbur formation at Lorestan and interior Fars are chosen.This stratigraphic sections include: Khaneh ket, Dariyan and Chehel cheshmeh sections in interior Fars and Cham-e-sangar and Tang-e-shabikhon sections in Lorestan. Over 1260 meters of Tarbur Formation and 600 thin sections are studied and foraminifers are identifieded. Microbiostratigraphy datae indicate that development and variety of hyaline foraminifers in interior Fars and large quotity and size of agglutinate foraminifers in Lorestan that seem Amiran formations flysh effected the agglutinate shell growing.

  Tottaly 47 species and 31 genouses of bentic foraminifers are identifieded. Index foraminifers which are identifieded include:

Orbitoides media, O.cancavatus, O.tissoti, O.apiculata, O.triangularis,  Loftusia minor, L.harisoni, L.coxi, L.elongata, L.morgani, L.sp., Antalyna korayi, Laffitteina sp., Omphalocyclus macroporus, Siderolites calcitrapoides, Murciella cuvillieri, Dicyclina shlumbergeri, D.sp, Coskinolina sp., Broekinella sp., Rotalia skorensis,  R.trochidiformis , R.sp., Dictyoconella complanata, D.sp., Sirtina sp.,  Dictyoconus sp., vania anatolica, Lepidorbitoides minor ,L.socialis, L.sp., Minouxia lobata M.sp., Trochospirsa sp., Cuneolina sp. , Lituonella nautiloides, Psuedolithounella sp., Nezzazata sp., Valvulammina sp., Subalveolina sp., Bolivinopsis sp.,  Nezzazatinella sp., Goupillaudina shirazensis, G.sp., Idalina antiqe, Cyclammina sp.,Gavelinella sp., Miliolids.

According to foraminifers identifieded, the age of Tarbur formation in various  stratigraphic sections is different. In interior Fars age of Tarbur formation is campanian to early Paleocene and in Lorestan is midlle to late maestrichtian.

Key words : Tarburformation – Microbiostratigraphy – Lorestan - interior Fars - Amiran formations 

◊◊◊◊◊◊◊

بررسي نوسانات عمق حوضه رسوبي سازند گچساران در میدان منصوری

                                           (جنوب غربی ایران) 

فيصل باوي^١، حسن امیری بختیار²، احمد عبیات³، ميثم اعتماد⁴

 ^١ کارشناسی ارشد زمين شناسی نفت از دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقيقات تهران feisalbavi@Gmail.com

² شركت ملي نفت ايران

³ کارشناسی ارشد چینه و فسیل شناسی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز Na_ah_80@yahoo.com

 ⁴ کارشناسی ارشد چینه و فسیل شناسی از دانشگاه اصفهانetemadmeysamet@yahoo.com

هدف:

تفكيك سكانس هاي مختلف، مرزها و نوع آنها در سازند گچساران، بررسي نوسانات عمق حوضه رسوبي و در نهايت تعيين سير پيشرونده يا پسرونده اين سازند، هدف اين تحقيق مي باشد.

روش مطالعه:

در ابتدا ستون های سنگ شناسی مربوط به سه چاه را با استفاده از تغییرات منحنی گاما ،اختلاف زمان سیر امواج صوتی، خرده های حفاری به دست آمده و مطالعات پتروگرافی ترسیم شد، سپس با بررسی مقاطع نازک،رخساره های رسوبی تعیین گردید و نهايتا مطالعات چینه نگاری سکانسی بر پایه روند تغییرات منحنی های گاما و سونیک (پیشرونده –پسرونده) و انطباق آنها با تغییرات عمودی رخساره ها انجام گرفت.

نتيجه گيري:

مطالعات چينه نگاري سكانسي سازند گچساران بر پایه روند تغییرات منحنی گاما و سونیک (پیشرونده –پسرونده)در هر یک از برش ها نشانگر چهار سکانس رسوبی (رده سوم)،5مرز سکانسی نوع اول (SB1) و حدود 182 پاراسکانس شناسایی شده است که حداقل ضخامت پاراسکانس ها 0.5 متر و حداکثر30 متر می باشد.

مرز بالا و پاييني سكانس ها S1,S2,S3 از نوع اول (SB₁) است و در قاعده لايه هاي هاليتي قرار دارد. مرز پاييني سكانسS4در بالاي لايه مارن قرمز و مرز بالايي آن در بالاي رسوبات تبخيري ( انيدريت بخش هفت) قرار گرفته است.

سطح حداكثر گستردگي آب دريا (mfs) در اين سكانس ها، توسط لايه‌هاي ضخيم آهكي با رخساره وكستون –پكستون پلت‌دار و وكستون بايوكلاستي مشخص مي‌شود.اين سطح روي منحني گاما توسط پيك نوك تيز و در حدود 40 API نمايان مي‌گردد.

كليد واژه ها:محیط های رسوبی، رخساره، سکانس استراتیگرافی، سازند گچساران، ميدان منصوري

زيست چينه نگاري سازند گورپي در ناحيه خرامه(شرق شيراز) بر اساس فرامينيفرهاي پلانكتونيك

ميثم اعتماد ^١، حسين وزيري مقدم ^٢، حسن اميري بختيار^٣، علي رحمان^۴،احمد عبيات⁵

^٢و١ گروه زمين شناسي دانشگاه اصفهان^4و3 شركت ملي نفت ايران⁵دانشگاه آزاد اسلامي واحد شيراز

هدف:

به طور كلي هدف از اين تحقيق تعيين سن و ارائه بيوزوناسيون دقيق با استفاده از فرامينيفرهاي پلانكتونيك براي سازند گورپي در ناحيه خرامه (كوه چهل چشمه)  و مقايسه اين بيوزوناسيون با ديگر مقاطع حوضه زاگرس و تتيس مي باشد.

روش تحقيق:

برش مورد مطالعه (كوه چهل چشمه) در 20 كيلومتري جنوب شهر خرامه (شرق شيراز) واقع بوده و ليتولوژي آن شامل 92  متر آهك، آهك مارني، مارن آهكي و مارن مي باشد. در اين برش سازند سروك با دگرشيبي فرسايشي در زير سازند گورپي و سازند تاربور به طور هم شيب بر روي اين سازند قرار گرفته اند.               

در عمليات صحرايي نمونه برداري سيستماتيك از سازند گورپي و مرز بالا و پايين آن انجام و تقريبا ً از هر 2 متر يك نمونه و در مجموع 42  نمونه برداشته شد.از نمونه هاي سخت مقطع نازك ميكروسكوپي تهيه شد و توسط ميكروسكوپ دو چشمي مورد مطالعه و عكس برداري قرار گرفتند. نام گذاري گونه ها و جنس هاي مختلف فرامينيفرهاي پلانكتونيك با استفاده از منابع مختلف از جمله بولي(1988)، لوبليش و تاپان(1987)، پوستوما (1971) و ديگر منابع صورت گرفت.

نتيجه گيري:

مطالعه فرامينيفرهاي پلانكتونيک سازند گورپي در اين برش منجر به شناسايي 8 جنس و 16 گونه از فرامينيفرهاي پلاژيك شده است. سن اين برش كامپانين پيشين تا پسين به دست آمد. همچنين3 بيوزون از فرامينيفرهاي پلاژيك تعيين شد كه شامل Globotruncanita elevata zone (كامپانين پيشين)، Globotruncana ventricosa zone (كامپانين مياني)، Globotruncanita stuarti zone (بخش زيرين كامپانين پسين) مي باشد. بيوزوناسيون تعيين شده در اين تحقيق با بيوزوناسيون هاي ارائه شده توسط روبازينسكي و كارون(1995) و اسليتر(1989) براي حوضه تتيس و وزيري مقدم(2008) براي حوضه زاگرس قابل مقايسه مي باشد.

كلمات كليدي: سازند گورپي، فرامينيفرهاي پلانكتونيک، كامپانين، بيوزوناسيون، خرامه

نگرشي نو به جايگاه چينه شناسي واقعي سازند تاربور در زير پهنه لرستان

احمد عبیات*، دکتر مسیح افقه**

*کارشناسي ارشد چینه و فسیل شناسی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز Na_ah_80@yahoo.com

** عضو هيئت علمي دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیرازMassihafg_2002@yahoo.com

چکیده :

مطالعات انجام شده، براي اولين بار نشان مي دهد كه در زيرپهنه لرستان، سازند تاربور با ليتولوژي و فوناي مشخص ماستريشين به صورت زبانه اي محلي در بين رسوبات آواري كنگلومرايي قاعده سازند اميران قرار گرفته است كه قطعا سن بخش زيرين سازند اميران را ماستريشين معرفي مي نمايد. بنابراين از نظر وضعيت چينه شناسي (Stratigraphic position)، سازند تاربور روي سازند اميران قرار نداشته، بلكه بخشي از سازند تاربور به صورت زبانه اي و به صورت جانبي (Lateral)و بين لايه اي (Inter bedding) در بين لايه هاي بخش زيرين سازند اميران رسوب نموده است. مطالعه لیتواستراتیگرافی، ميكروبيواستراتيگرافي و ميكروفاسيس هاي برش ها ياد شده، مسائل مطروحه فوق را تاييد مي نمايد. با توجه به تجمع فسیلی موجود، سن سازند تاربور در شمال باختری و جنوب خاوری خرم آباد، ماستریشین مياني تا پسين می باشد.

كلید واژه:  سازند تاربور، سازند اميران، لرستان، ماستریشین

Abstract:

Stadies done indicate for the first time that in Lurestan subprovince, Tarbur Formation with lithology and phona's Maestrichtian age, has been placed in the lower part sediments of Amiran Formation. So Tarbur formation dosent overlies Amiran formation but its deposited lateral ,Inter bedding and tough shape, in the lower part sediments of Amiran Formation.

Lithostratigraohy,Microbiostratigraphy & Microfacies studieds in these sections,confirmation these problames. According the micropaleontology data, the age of Tarbur Formation at Northwest and Southeast of Khorramabad is middle to upper Maestrichtian.

Key words: Tarbur Formation, Amiran Formation, Lurestan, Maestrichtian

با سلام مقاله من جهت ارائه به صورت سخنرانی در همایش زمین شناسی اسلامشهر در اسفند ۸۶ پذیرفته شده است چکیده آن به شرح زیر می باشد:

ريز رخساره هاي شاخص و محيط ديرينه سازند تاربور در مقاطع تنگ شبيخون

و چم سنگر در لرستان

       دکتر مسیح افقه* و احمد عبیات**

* عضو هيات علمي دانشگاه آزاد اسلامی واحد شيراز Massihafg2002@ yahoo.com

**گروه زمین شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز Na_ah_80@yahoo.com

چكيده :

جهت بررسي ريز رخساره ها و محيط رسوبي ديرينه سازند تاربور، برش هاي چينه شناسي چم سنگر در جنوب شرقي و تنگ شبيخون در شمال غربي خرم آباد انتخاب شدند. 

مشاهدات صحرايي و مطالعه مقاطع ميكروسكوپي، موجب شناسايي 6 رخساره كربناته و يك رخساره تخريبي در سازند تاربور شده است كه در زيرمحيط هاي لاگون(Lagoon)، سد (Bar) و درياي باز (Open marine) تشكيل شده اند. 

 میکروفاسیس های شاخص موجود، در برش چم سنگر شامل : وکستون ، پکستون و گرینستون و در برش تنگ شبیخون شامل: وکستون و پکستون می باشد. به طور کلی تنوع میکروفاسیس ها در برش چم سنگر بیشتر مشاهده می شود.

 بررسي هاي سنگ چينه اي، بیانگر وجود سنگ آهک ،سنگ آهک دولومیتی ،سنگ آهک ماسه ای، شیل و مارن در برش چم سنگر می باشد. در برش تنگ شبیخون تنوع لیتولوژیکی محدود می شود و سازند تاربور دارای رخساره ای آهکی به همراه سنگ آهک مارنی است .  

سازند تاربور در برش هاي مورد نظر در يك پلاتفورم كربناته اپي كانتيننتال (Epicontinental) از نوع رمپ هموكلينال تشكيل شده است.

كليد واژه ها: ميكروفاسيس- محيط رسوبي- خرم آباد - سازند تاربور

Abstract:

In order to study of Microfacies and Paleoenvironment of the Tarbur Formation ,two strtigraphic section was choosen consist of: Chamsangar section at Southeast of Khorramabad and Tang-e-shabikhon at Northwest Khorramabad.

field and laboratorial studies led to recognition of 6 carbonate and 1 terrigenous facieses of Tarbur Formation that related to lagoon, bar and open marine sub environment.

The studies was about microfacies shows there are grainstone, packstone and wackestone in Chamsangar section and packstone and wackestone in Tang-e-shabikhon section. In general the varity of microfacies in Chamsangar section are more than Tang-e-shabikhon section.

Lithostratigraphy  studies show that Tarbur Formation in Chamsangar section made of limestone ,sandy limestone , dolomitic limestone , marl and shale. In Tang-e-shabikhon section lithological varity are limited and Tarbur Formation consist of limestone and marly limestone.

Tarbur Formation deposits in the study area formad in carbonate platform (epicontinental sea) in a homoclinal ramp.

Key words : Microfacies- Paleoenvironment- Khorramabad- Tarbur formation